Loạt dự án chậm tiến độ, đội vốn “khủng”: Nhìn từ căn nguyên cán bộ sợ sai

Có nhiều lý do dẫn đến thực tại “có tiền không tiêu được”, trong khi nhu cầu của xã hội đang rất cần, chậm 1 ngày là dẫn đến bao hệ luỵ về công đoạn, đội vốn. Trong đấy, 1 lý do được nhiều chuyên gia chỉ mặt đặt tên, đấy là hiện trạng cán bộ… sợ sai, không dám làm.

Theo một vài chuyên gia, nếu làm làm nghẽn giải ngân đầu tư công cũng phải kỉ luật. Không chịu làm cũng kỷ luật…

Ì ạch tiêu tiền giải ngân đầu tư công, vì đâu?

Tính đến hết tháng 7/2019, mật độ giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước ước đạt hơn 35% so có kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, thấp hơn so có cộng kỳ năm 2018 (đạt hơn 38%).

Trong đấy, có 35 bộ, ngành và 26 địa phương có mật độ giải ngân đạt dưới 40%; trong đấy có 18 bộ, ngành và 1 địa phương có mật độ giải ngân đạt dưới 20%.

Những năm qua câu chuyện “có tiền mà không tiêu được” được phản ánh, mổ xẻ rất nhiều. Năm nào mật độ giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công cũng bị “kêu” thấp, không đạt kế hoạch. Năm nay, mật độ giải ngân còn thấp hơn so có các năm trước.

Có nhiều lý do dẫn đến thực tại “có tiền không tiêu được”, trong khi nhu cầu của xã hội đang rất cần, chậm 1 ngày là dẫn đến bao hệ luỵ về công đoạn, vốn, bức xúc xã hội…

Trong đấy, 1 lý do được nhiều chuyên gia chỉ mặt đặt tên, đấy là… cán bộ sợ sai, không dám làm.

Trao đổi có Dân trí, ông Đỗ Văn Sinh, Uỷ viên thường trực Uỷ ban Kinh tế nói: Khi triển khai dự án phải được lập trình từ dưới lên và phải chốt trong kế hoạch đã định. Trong trường hợp dự án được chuyển xuống dưới cho chủ đầu tư thì chủ đầu tư phải lập kiến trúc cơ sở và trình Bộ Xây dựng.

Khi Bộ Xây dựng thẩm định xong thì mới tổ chức đấu thầu, nếu có vướng mắc liên quan đến vốn thì lại báo cáo lên Bộ Kế hoạch và Đầu tư, rồi tiếp tục thẩm định lại vì liên quan đến việc một vàih tân diện tích, một vàih tân kết cấu của dự án.

Trong khi đấy, 1 năm có vài nghìn công trình trên toàn quốc và có việc chỉnh sửa, một vàih tân… chỉ tập trung vào Bộ Xây dựng và Bộ Kế hoạch và Đầu tư để trình Chính phủ; thậm chí có các dự án phải trình cả Quốc hội vì liên quan đến nguồn vốn. Nếu dự án điều chỉnh thì sẽ có 1 vòng quay lên. Trong khi có dự án điều chỉnh đến vài chục lần.

“Có cả hàng nghìn dự án bởi thế nên rất dễ rơi vào hiện trạng thắt cổ chai. Chưa kể phê duyệt dự án xong giao đất GPMB thì lại phát sinh thêm bao nhiêu vấn đề. Vốn dĩ bố trí vốn, triển khai tiền dự án đã dài, khi triển khai nhiều khi nhà thầu không có năng lực gây ách tắc, chậm trễ. Năng lực ban quản lý dự án không chuyên nghiệp…”, ông Sinh nêu 1 loạt lý do.

Ngoài các vướng mắc Luật đầu tư công, Luật quy hoạch…, ông Sinh cho rằng còn 1 lý do khác có tính căn cơ, đấy là: Tâm lý sợ, không dám làm để được… an phận.

“Làm chậm cũng không bị chế tài thì sao họ phải lo. Mỗi người cứ chậm 1 khâu thôi thì tổng thể dự án chậm. Một dự án chậm kéo theo bao hệ luỵ, nào là đội vốn, nào là gây gặp khó cho người dân, công ty”, ông Sinh nói.

Thêm nữa theo ông Sinh, đang có hiện trạng không ai dám làm vì việc chế tài, xử phạt, quy trách nhiệm trong đầu tư công hiện rất nặng nề, trong khi quy định pháp luật không rõ ràng nên một vài địa phương, bộ, ngành nảy sinh “bệnh”… không dám làm.

Mạnh tay xử lý cán bộ… không dám làm

Bình luận có Dân trí về chủ đề này, GS. TSKH, Võ Đại Lược cũng ccho rằng trong bối cảnh quyết liệt chống tham nhũng, không tránh khỏi cảm giác “sợ hãi” của 1 số bộ phận cán bộ công chức.

“Phòng, chống tham nhũng, xử lý cán bộ vi phạm, suy thoái, là các vấn đề liên tục nóng trong vài năm trở lại đấy. Việc phanh phui các sai phạm của các cán bộ, thậm chí là cán bộ cấp rất cao được dư luận ủng hộ, có tính răn đe rất lớn đối có các người đương chức, đương quyền.

Tuy nhiên, có 1 thực tại cuộc chiến chống tham nhũng “quét” đến đâu thì nhiều cán bộ sợ hãi đến đấy. Trong khi đấy đáng phải được coi là thời cơ để cán bộ công chức lấy đấy làm gương, làm bài học bí kíp để chỉnh đốn tổ chức, cẩn thận và nghiêm minh hơn trước mọi chọn lọc thì thay vào đấy, nhiều người sợ hãi, lo lắng, co cụm rồi không dám làm gì”, ông Lược bình luận.

Trong báo cáo của Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng chỉ rõ: “Công tác chỉ đạo, điều hành, đôn đốc đã đi vào hoạt động thủ tục, triển khai xây dựng, đã đi vào hoạt động hồ sơ giải ngân của một vài cấp, một vài ngành chưa quyết liệt, xuất hiện tâm lý ngại đã đi vào hoạt động thủ tục, ngại triển khai do chưa nắm vững quy định pháp luật, sợ trách nhiệm…”.

Nguồn vốn nhà nước chiếm phần rất lớn trong tổng đầu tư xã hội, giải ngân chậm sẽ kéo lùi tăng trưởng. Thủ tướng cũng nhiều lần nói về hiện trạng “trên nóng dưới lạnh”…

Trong khi đấy theo ông Lược, đầu tư công chủ yếu là cơ sở hạ tầng, giải ngân chậm bởi thế có rất nhiều thiệt hại: Trì trệ cơ sở hạ tầng, không thúc đẩy phát triển được kinh tế xã hội; một vài dự án chậm bao nhiêu thì lãi vay càng tăng bấy nhiêu, vốn đội lên càng nhiều, chất lượng không chắc chắn… Rất đáng lo ngại!

Vậy xử lý thế nào? Theo ông Lược, nếu làm làm nghẽn giải ngân đầu tư công cũng phải kỉ luật. “Không chịu làm cũng kỷ luật. Ông không làm được, không dám làm thì để người khác làm. Không thể để có chuyện không làm để an toàn. Ông đang ăn lương nhà nước, sao có chuyện “ngồi chơi””, ông Lược nói.

Vị chuyên gia này cho rằng, mỗi cán bộ, công chức phải làm đúng trách nhiệm của mình, tránh xa được cái gọi là lợi ích nhóm. Một khi làm đúng chức trách, phận sự của mình trong công việc thì không phải sợ gì cả.

“Rõ ràng sợ sai không dám làm là do vấn đề năng lực. Năng lực yếu kém, khâu thẩm định có vấn đề nên làm gì cũng sợ. Nếu ông có tài, có năng lực thật thì không đến nỗi…”, ông Lược nói.

Còn theo quan điểm của ông Sinh, cần phải siết chặt lại kỷ cương; đồng thời phải quy trách nhiệm cho người đứng đầu trong việc để xảy ra hiện trạng chậm giải ngân vốn đầu tư công.

Với hiện trạng đầu tư công nhiều năm cũng phải xem lại các chồng chéo về luật, phải tháo gỡ cả hệ thống một vài luật liên quan chứ tháo gỡ 1 luật sẽ không giải quyết được vấn đề…

Canhogemriversidehcm.com – Theo Dân trí

Bạn đang xem chuyên mục Blog canhogemriversidehcm.com

0 replies

Leave a Reply

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *