Xây sân bay Long Thành làm tăng nợ công

Việc Chính phủ giao ACV triển khai dự án cảng hàng không quốc tế Long Thành GĐ 1, trong đấy doanh nghiệp này phải vay hơn 2,6 tỉ USD nên tiềm ẩn nguy cơ nợ công bị đội lên, chưa kể dự án có khả năng bị phát triển chậm độ…

Bộ GTVT chốt kiến trúc hoa sen cho sân bay Long Thành – Ảnh: ACV – TT

Nhiều đại biểu (ĐB) Quốc hội đã bày tỏ băn khoăn bởi thế khi trao đổi ở tổ vào chiều 24-10, sau khi nghe Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thể, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày báo cáo nghiên cứu kỹ khả thi về dự án cảng hàng không quốc tế Long Thành GĐ 1 (trong đấy Chính phủ đề xuất giao cho Tổng doanh nghiệp Cảng hàng không VN – ACV triển khai) và báo cáo thẩm tra của Quốc hội.

Rủi ro nên Nhà nước bảo lãnh vay vốn

Trong báo cáo thẩm tra tờ trình của Chính phủ, ông Vũ Hồng Thanh, chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế, cho rằng đấy là dự án kéo dài nhưng đến nay hội đồng thẩm định chưa có báo cáo đầy đủ, chưa làm rõ 1 số nội dung như tổng mức đầu tư, hiệu quả kinh tế – xã hội và tài chính, công nghệ chính, quản lý hoạt động, khai thác và đào tạo nguồn nhân lực, cơ chế chính sách bán hàng đặc biệt…

Đối có tổng mức đầu tư, theo ông Thanh, nhiều hạng mục tính toán mới dừng ở mức kiến trúc sơ bộ có thể dẫn đến tăng tổng mức đầu tư, nên cần rà soát để tránh gây biến động lớn tổng mức đầu tư. Ngoài ra, đấy là công trình quan trọng quốc gia, có liên quan đến quốc phòng, an ninh quốc gia nên việc chọn lọc nhà đầu tư cần phải cực kỳ thận trọng, nghiêm ngặt, bảo đảm cơ sở pháp lý.

Ủy ban Kinh tế cũng bày tỏ lo ngại về phương án huy động vốn do báo cáo nghiên cứu kỹ khả thi chưa có phân tách tác động cụ thể của từng loại nguồn vốn, mà mới tập trung vào phương án sử dụng vốn, trong khi ACV phải đi vay 2,628 tỉ USD. Trong khi đấy, cảng hàng không quốc tế Long Thành thuộc đối tượng được bảo lãnh Chính phủ, khoản vay này sẽ được tính vào nợ công.

“Do đấy, đề nghị Chính phủ báo cáo thêm có khả năng cấp bảo lãnh đối có khoản vay này để có cơ sở phân tách đầy đủ, chính xác tác động đến nợ công” – báo cáo thẩm tra đề nghị. Đồng thời đề nghị cần cân nhắc về khả năng huy động vốn của ACV, vì đơn vị này vừa phải đồng thời thực hiện đầu tư mở rộng cảng hàng không Tân Sơn Nhất cũng như các cảng hàng không khác trên cả nước.

Dù báo cáo Chính phủ nêu rõ dự án đem lại hiệu quả kinh tế – xã hội (tỉ suất nội hoàn kinh tế là 19%, cao hơn mức trung bình là 10-12%; tỉ suất nội hoàn tài chính là 11,2%, tỉ suất lợi ích trên kinh phí tài chính lớn hơn 1…), nhưng cơ quan thẩm tra cho rằng các con số nêu trên còn tùy thuộc vào sản lượng khách, sản lượng hàng không và tăng trưởng GDP… “Chưa kể nếu trong quá trình thi công làm tăng tổng mức đầu tư thì tỉ suất nội hoàn có thể cách tân, chưa kể công đoạn đưa ra được phân tách là khó khả thi”.

Lo dự án đội vốn, phát triển chậm độ

Cũng ở buổi trao đổi, ĐB Quốc hội tỉnh Đồng Nai Võ Văn Thưởng, trưởng Ban Tuyên giáo trung ương, đề nghị cần làm rõ qui mô đất tăng thêm sẽ đưa vào dự án giải phóng mặt bằng hay tính vào GĐ 1 của dự án. Theo ông Thưởng, Quốc hội đã chấp nhận tách việc giải phóng mặt bằng là dự án riêng, nên nếu qui mô tăng thêm có trong dự án này thì cần phải điều chỉnh dự án. Trường hợp đưa vào dự án GĐ 1, việc triển khai sẽ thực hiện sau, có thể dẫn tới “chênh lệch chính sách bán hàng” trong thu hồi đất địa bàn.

Ngoài ra, cần cân nhắc cơ chế giao đất cho doanh nghiệp thực hiện các công trình dịch vụ, đầu tư dự án bởi liên quan đến thu hồi đất của dân. “Người dân nói vì sân bay Long Thành nên di dời sớm để phục vụ mục tiêu sân bay. Nhưng trong đấy lại có các dự án thuần túy là kinh doanh, dù là kinh doanh phục vụ sân bay nên đấy là vấn đề cần phải cực kỳ chú tâm, chứ sau này Đồng Nai làm công tác tư tưởng có dân khó lắm” – ông Thưởng nói.

Phó chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển (ĐB Lai Châu) cho rằng Chính phủ phải làm rõ thêm việc cần 136ha đất chỉ để triển khai 2 dự án tuyến các con phố bộ và dự án này có cần thiết phải nằm trong tổng thể dự án sân bay Long Thành? “Việc giao cho ai, chỉ định thầu hay đấu thầu đều có quy định cụ thể. Nếu Chính phủ đề nghị có phương án thì không cần thiết. Vấn đề nữa là công đoạn thế nào? Chính phủ phải chắc chắn và chịu trách nhiệm trước Quốc hội về công đoạn và kiểm điểm trách nhiệm” – ông Hiển nói.

Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Minh Khái (ĐB Bạc Liêu) cho rằng công tác giám sát, quản lý phải cực kỳ nghiêm ngặt ngay từ GĐ kiến trúc, giao thầu đến thi công… “Kinh nghiệm và thực ở thấy nếu chúng ta không quan tâm giám sát ngay từ GĐ đầu của dự án, khi xảy ra các vụ việc xử lý hậu quả sẽ khó lường” – ông Khái nói. Đồng thời gợi ý có thể thuê giám sát nước ngoài để loại trừ hết toàn bộ các mối quan hệ có thể tác động đến việc tổ chức thi công dự án.

Theo ông Bùi Thanh Tùng (ĐB Hải Phòng), việc đề xuất thi công thêm 2 các con phố nối chưa được giải trình rõ, đặc trưng là vấn đề giải phóng mặt bằng lên tới 136ha, kinh phí đầu tư dự án. Ông Tùng cũng bày tỏ băn khoăn rằng ACV vừa thực hiện đầu tư sân bay Tân Sơn Nhất, sân bay Cát Bi GĐ 2, cộng khi phải huy động vốn cho nhiều dự án có thể dẫn tới nguy cơ kéo dài công đoạn.

Trường tiểu học Suối Trầu (xã Suối Trầu, huyện Long Thành, Đồng Nai) nằm trong quy hoạch giải tỏa làm sân bay Long Thành – Ảnh: A LỘC

Cảng hàng không lớn sẽ không bao giờ lỗ?

Giải trình rõ thêm ở buổi họp tổ, Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thể cho biết việc đầu tư 2 tuyến các con phố bộ nếu tách riêng phải đến năm 2021 mới lập được dự án, nên sẽ chậm triển khai. Nếu giao cho ACV thực hiện sẽ đầu tư đồng thời có dự án sân bay Long Thành, nhà đầu tư cũng sẵn sàng bỏ ra 4.800 tỉ đồng để giải phóng mặt bằng, thi công các con phố.

Cũng theo ông Thể, ACV hiện đang là đơn vị duy nhất quản lý 21 sân bay trong nước, chưa có doanh nghiệp nào đủ điều kiện bí kíp quản lý, chắc chắn an ninh, quốc phòng. Hơn nữa, nếu tổ chức đấu thầu phải mất thêm 1 năm rưỡi, tức là đến năm 2022 mới bắt đầu làm, dẫn tới làm chậm trễ dự án.

Về tài chính, theo ông Thể, ACV đang có 25.000 tỉ đồng tiền mặt cộng có 10.000 tỉ các khoản phải thu hằng năm, nên đến năm 2025 ACV sẽ có dao động 75.000 tỉ đồng. Còn lại hơn 2 tỉ USD, ACV đã báo cáo 1 số phương án và hiện đã có 1 số quỹ đầu tư, ngân hàng sẵn sàng cho vay lãi suất thấp mà không cần bảo lãnh Chính phủ do cảm thấy tiềm năng các cảng hàng không lớn sẽ “không bao giờ lỗ”.

Tuy nhiên, ông Nguyễn Chí Dũng – bộ trưởng Bộ KH-ĐT, chủ tịch Hội đồng thẩm định nhà nước về dự án – đề nghị Bộ GTVT cần tham khảo, cân nhắc việc chỉ định thầu hay là tổ chức đấu thầu rộng rãi. Bởi vấn đề lo ngại đặt ra là ACV chưa có nhiều

bí kíp, năng lực kiến trúc, quản lý, thi công, hoạt động có sân bay lớn tân tiến. Đặc biệt, cần phân tách kỹ tổng mức đầu tư dự án, tính toán chính xác tổng mức đầu tư để chắc chắn hiệu quả.

Diện tích đất GĐ 1 tăng mạnh

Theo báo cáo được Bộ GTVT trình bày, dự án sân bay Long Thành GĐ 1 có tổng mức đầu tư được kiến nghị là 111.689 tỉ đồng (4,779 tỉ USD). Dự án sẽ phân chia ra các hạng mục và công trình gồm trụ sở cơ quan quản lý nhà nước, công trình thiết yếu của hàng không và công trình dịch vụ… được giao cho ACV đầu tư. Các công trình phục vụ quản lý bay giao cho Tổng doanh nghiệp Quản lý bay Việt Nam (VATM) đầu tư.

Tờ trình cũng cho biết ACV sẽ bố trí được 36.607 tỉ đồng (tương đương 1,566 tỉ USD), đồng thời đi vay dao động 2,628 tỉ USD. VATM huy động 3.225 tỉ đồng, trong đấy cân đối được 2.125 tỉ đồng, còn lại là vốn vay.

Ngoài ra, Chính phủ cũng kiến nghị điều chỉnh qui mô đất GĐ 1 từ 1.165ha lên 1.810ha, điều chỉnh 1.050ha đất dành cho quốc phòng thành 570ha đất dùng riêng cho quốc phòng và 480ha đất dùng chung giữa quốc phòng và dân dụng; bổ sung hai tuyến các con phố bộ kết nối, giao cho ACV đầu tư có tổng kinh phí là 4.802 tỉ đồng.

Canhogemriversidehcm.com – Theo Tuổi trẻ

Bạn đang xem chuyên mục Blog canhogemriversidehcm.com

0 replies

Leave a Reply

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *